Перейти к содержанию

Еиду Америкатәи Аштатқәа

Аматериал Авикипедиа аҟынтә - зхы иақәиҭу аенциклопедиа
Аҳәынҭқарра
Еиду Америкатәи Аштатқәа
Адевиз: «In God We Trust, E Pluribus Unum All within your reach»
Карта
Агеографиа
Ақәӡара 9 826 675 км²
Еиҳаӡоу аҭыԥ Мак-Кинли (6 190 м)
Асааҭтә зона UTC−12, UTC−11, UTC−9, UTC−8, UTC−7, UTC−6, UTC−5, UTC−4, UTC+10:00, UTC+12, Самоанский часовой пояс, Атлантическое стандартное время, Центральное поясное время, Аляскинское время, Горный часовой пояс Chamorro Time Zone
Акоординатқәа 39°49′41″ ҩ. ҭ., 98°34′46″ мҭ. н.
Аиужьратә дыррақәа OSM
Ауааԥсыра
Ауааԥсыра рхыԥхьаӡара 340 110 988 ҩык
Ауааԥсыра рыжәпара 34,6 ҩык / км²
АҾИ 0,921
Аофициалтә бызшәа англыз бызшәа
Администрациа
Аҳәынҭқарратә шьақәгылашьа апрезиденттә ҳәынҭқарра,
афедеративтә республика,
ареспублика,
конституционная республика,
демократическая республика
Ашьақәгылара ԥхынгәымза 4, 1776 ш.,
лаҵарамза 12, 1784 ш.
Апрезидент Дональд Трамп
Авалиута Америкатәи адоллар
Жәларбжьаратәи аидентификациа
ISO 3166-1 840 USA US
Автомобильтә код USA
Ателефон код +1
Адомен .us.mil.gov

Еиду Америкатәи Аштатқәа, ЕАА[1] (англ. The United States of America; икьаҿны - ЕАА[1](англыз - US, USA мамзаргьы U.S./U.S.A)Аҩада-Америкатәи аҳәынҭқарра.

Америкатә Аштатқәа ҩадала Канада иаҳәадоуп, ҩадала Мексика, мраҭашәарала Урыстәылеи амшынтә ҳәаа рымоуп, ҩадала Куба. Мраҭашәарала Аҭынч Океан иаԥнуп, мрагыларала Атлантикатәи Аокеан, ҩадала Арктикатәи Аокеан.

Аҵанакы – 9,519,431 км².

Аҳәынҭқарра иаланхо – 341 169 410-ҩык. (2020 ш.).

ЕАА афедералтә президенттә республикауп, администрациатә аихшарала 50 аштатқәа рыла ишьақәгылоуп. Аофициалтә бызшәа амаӡам, аха зехьынџьара англыз бызшәа (американтә авариант) рхы адырхәоит. Апрезидент 2025 шықәса инаркны Доналд Трамп дрымоуп.

Аҳәынҭқарра иамоуп 50 штатқәа:

Аштат Акод Аҵанакы, км² Aҳҭнықалақь Аофициалтә бызшәа(қәа)
Алабама (Alabama) AL 133950 Монтгомери англызшәа
Алиаска (аур. Аляска) AK 1522595 Џуно англызшәа
Аризона (аисп. Arizona; англ. Arizona) AZ 295275 Фениқс англызшәа
Арканзас (афр. Arkansas; англ. Arkansas) AR 137741 Литл Рок англызшәа
Калифорниа (аисп. California) CA 410895 Сакраменто англызшәа
Колорадо (аисп. Colorado) CO 269837 Денвер англызшәа
Колумбиа аокруг (англ. District of Columbia) DC 159 Вашингтон англызшәа
Коннектикут (англ. Connecticut) CT 14371 Ҳартфорд иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Делавер (англ. Delaware) DE 6452 Довер англызшәа
Флорида (аисп. Florida) FL 170451 Талаҳасси англызшәа
Џьорџьиа (англ. Georgia) GA 154077 Атланта англызшәа
Гаваии (агав. Hawaiʻi) HI 28377 Ҳонолулу англызшәа
Аидаҳо (англ. Idaho) ID 216632 Боисе англызшәа
Иллиноис (афр. Illinois) IL 149998 Спрингфилд англызшәа
Индиана (англ. Indiana) IN 94321 Индианаполис англызшәа
Аиоуа (англ. Iowa) IA 145743 Дес Моинес англызшәа
Канзас (англ. Kansas) KS 82277 Топика англызшәа
Кентукки (англ. Kentucky) KY 104749 Франкфорт англызшәа
Луизиана (афр. Louisiane) LA 134382 Батон Руж англызшәа
Аладатәи Каролина (англ. South Carolina) SC 82965 Колумбиа англызшәа
Аладатәи Дакота (англ. South Dakota) SD 199905 Пирр англызшәа
Мраҭашәаратәи Вирџьиниа (англ. West Virginia) WV 62809 Чарлстон иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Мен (англ. Maine) ME 86542 Аугуста иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Мериленд (англ. Maryland) MD 32160 Аннаполис англызшәа
Массачусетс (англ. Massachusetts) MA 27360 Бостон англызшәа
Мичиган (афр. Michigan) MI 250941 Лансинг иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Миннесота (англ. Minnesota) MN 225365 Сент Пол англызшәа
Миссисипи (афр. Mississippi; англ. Mississippi) MS 125546 Џексон англызшәа
Миссури (афр. Missouri) MO 69709 Џьефферсон Сити англызшәа
Монтана (аисп. Montaña) MT 381156 Ҳелена иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Небраска (англ. Nebraska) NE 200520 Линкольн англызшәа
Невада (аисп. Nevada) NV 286367 Карсон Сити иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Ниу-Ҳемпшир (англ. New Hampshire) NH 24239 Конкорд англызшәа
Ниу-Џьерси (англ. New Jersey) NJ 22608 Трентон иааӡам
англызшәа
Нуево-Мексико (аисп. Nuevo México; анав. Yootó Hahoodzo; англ. New Mexico) NM 315194 Санта-Фе англызшәа
аиспанзшәа
Ниу-Иорк (англ. New York) NY 141205 Олбани иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Оҳаио (англ. Ohio) OH 116096 Колумбус иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Оклахома (ачер. ᎣᎦᎳᎰᎹ; англ. Oklahoma) OK 181196 Оклахома-Сити англызшәа
Орегон (англ. Oregon) OR 255026 Сеилем иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Пенсильваниа (Пенсильваниатәи анем. Pennsylfaani; англ. Pennsylvania) PA 119283 Ҳаррисбург иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Аҩадатәи Каролина (англ. North Carolina) NC 139509 Роли англызшәа
Аҩадатәи Дакота (англ. North Dakota) ND 183272 Бисмарк англызшәа
Род-Аиленд (англ. Rhode Island) RI 4005 Провиденс иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Теннесси (англ. Tennessee) TN 109247 Нашвилл англызшәа
Техас (аисп. Texas) TX 696241 Остин иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Иута (англ. Utah) UT 219887 Солт-Леик-Сити англызшәа
Вермонт (афр. Vermont) VT 24923 Монтпилиер иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Вирџьиниа (англ. Virginia) VA 110862 Ричмонд англызшәа
Вашингтон (англ. Washington) WA 184824 Олимпиа иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Висконсин (англ. Wisconsin) WI 169790 Мадисон иааӡам (де-иуре)
англызшәа (де-факто)
Ваиоминг (англ. Wyoming) WY 253554 Шаиенн англызшәа
  1. 1,0 1,1 Чрыгба Виачеслав Андреи-иԥа, Аԥсни егьырҭ атәылақәеи ргеографиатә хьыӡқәа ржәар, Москва: Митра, 2022. — ад. 219. 437 ад., ISBN 978-5-6047056-8-1.